Lato 2026 było na Węgrzech najsuchsze od początku pomiarów w 1901 roku. W takim sezonie Next Gen Nitrogen przedstawił doświadczenie z kukurydzą, w którym wszystkie porównywane warianty nawożenia poza PAW zakończyły się stratą. Przy plonie 3,91 t/ha wariant PAW osiągnął około 653 zł/ha dodatniego wyniku finansowego.
Najważniejsza różnica dotyczy nie tylko wysokości zbioru. Wariant PAW dał o 660 kg/ha kukurydzy więcej niż nawożenie mineralne dawką 136 kg N/ha, a różnica wyniku finansowego wyniosła około 1 660 zł/ha na korzyść PAW. Są to liczby z kalkulacji producenta, przeliczone na PLN.
Co oznaczała susza 2026 roku dla kukurydzy?
Według HungaroMet od czerwca do sierpnia 2026 roku na Węgrzech spadło średnio zaledwie 74,1 mm deszczu, czyli 36% normy 1991–2020. Lato było drugim najcieplejszym od 1901 roku, ze średnią temperaturą o 2,6°C wyższą od normy. Niedobór wody utrzymywał się przez okres kluczowy dla wzrostu i nalewania ziarna kukurydzy.
Niskie plony w zestawieniu producenta trzeba czytać właśnie w tym kontekście. W doświadczeniu nie chodziło o rekordowy zbiór, lecz o utrzymanie dodatniego wyniku przy ograniczonej produkcji.
Cztery technologie, cztery wyniki finansowe
| Wariant doświadczenia | Plon | Koszt wykazany | Przychód | Wynik |
| PAW 300+300 (2. ism.) | 3,91 t/ha | 2 346 zł/ha | 4 429 zł/ha | +653 zł/ha |
| PAW + nawóz mineralny | 3,54 t/ha | 2 735 zł/ha | 4 010 zł/ha | −156 zł/ha |
| Bez dodatkowego N | 3,13 t/ha | 2 312 zł/ha | 3 539 zł/ha | −203 zł/ha |
| Nawóz mineralny 136 kg N/ha | 3,25 t/ha | 3 251 zł/ha | 3 674 zł/ha | −1 007 zł/ha |
Wariant PAW osiągnął najwyższy plon spośród pokazanych kombinacji: 3,91 t/ha wobec 3,54 t/ha w technologii mieszanej, 3,25 t/ha przy nawożeniu mineralnym i 3,13 t/ha bez dodatkowego azotu. Największe znaczenie dla decyzji gospodarczej ma jednak kolumna wyniku finansowego.
Źródło danych: Next Gen Nitrogen, Agroinform, 15.10.2026. Wszystkie kwoty przeliczono na PLN według kursu (NBP, 22.10.2026).
Dlaczego rachunek producenta zawiera wspólną pozycję kosztową?
Tamás z Next Gen Nitrogen potwierdził 2 listopada 2026 roku, że stała różnica 120 000 HUF/ha pomiędzy przychodem pomniejszonym o wykazany koszt produkcji a końcowym wynikiem finansowym to koszt dzierżawy gruntu. W przyjętym przeliczeniu odpowiada on około 1 430 zł/ha i został uwzględniony jednakowo we wszystkich czterech wariantach. Nie jest to domniemany koszt technologii PAW.
Przykład dla PAW: około 4 429 zł/ha przychodu − 2 346 zł/ha kosztów wykazanych w tabeli − 1 430 zł/ha dzierżawy = około 653 zł/ha wyniku finansowego. W ten sposób zamyka się rachunek opublikowany przez producenta.
Co z tego wynika dla gospodarstwa?
W tak suchym sezonie o wyniku finansowym decydowała relacja plonu do kosztów. Producent wskazuje, że w doświadczeniach porównuje pełną dawkę nawożenia mineralnego, wariant PAW, technologię mieszaną i kontrolę bez dodatkowego azotu. Według jego informacji kontrola otrzymywała czystą wodę w tych samych terminach, a do doświadczeń nie dodawano odrębnie obornika, gnojowicy ani innych materiałów azotowych. Nie oznacza to braku azotu dostępnego wcześniej w glebie. W przedstawionym zestawieniu PAW jako jedyna pozwoliła uzyskać dodatni wynik przy plonie poniżej 4 t/ha.
Węgierskie poziomy kosztów i cen są użytecznym punktem odniesienia również dla polskich gospodarstw. Same wyniki nie potwierdzają jednak, że PAW zabezpiecza rośliny przed suszą: do takiego wniosku potrzebne byłyby osobne doświadczenia z odpowiednią kontrolą warunków wodnych.
Grownetic – od wyników doświadczeń do decyzji gospodarstwa
Grownetic analizuje technologię Next Gen Nitrogen z uwzględnieniem plonu, kosztów nawożenia i możliwości przygotowania PAW bezpośrednio w gospodarstwie. Sprawdź kalkulator oraz pozostałe doświadczenia na grownetic.pl.
Źródła
1. Next Gen Nitrogen, zestawienie doświadczeń z sezonu 2026, Agroinform 15.10.2026
https://www.prega.hu/amp/allattenyesztes/fuggo-vagy-tulelo-leszel-106975-032
2. HungaroMet, charakterystyka lata 2026
https://eghajlat.met.hu/a-legszarazabb-es-a-masodik-legmelegebb-nyar-1901-ota/
3. NBP, kursy średnie HUF/PLN
https://nbp.pl/statystyka-i-sprawozdawczosc/kursy/tabela-a/
4. Next Gen Nitrogen, wyjaśnienia techniczne przekazane 2.11.2026: koszt dzierżawy i dwie aplikacje PAW (informacje producenta).